معرفی کتاب های منتشر شده پژوهشکده مردم شناسی

خاطرات مردم شناسان ایران

به کوشش: ژیلا مشیری

چاپ : پژوهشکده مردم شناسی و نشر افکار

شمارگان : ۲۲۰۰جلد

مردم شناس ، از گوشه ای به گوشه دیگر سفر می کند تا به حقیقت در سیمای انسانی اش دست یابد. او از آیین ها ، افسانه ها ، اسطوره ها و ترانه های مردم سرزمین خویش می گوید. حکایت ، شاید از قطره اشکی آغاز شود که از گونه ی زن با کودکی بر مزار مرد و همسر از دست رفته اش می چکد، یا شاید فریاد شادمان مردم در حلقه ای که پیوند زوجی را مبارک می گوید. سال های طولانی است که مردم شناسان ایرانی رخت سفر بر تن کرده و به دیدار مردم ایران در دورترین روستاها و شهرهای کشورمان می روند. درکتاب خاطرات مردم شناسان ایران، مردم شناسان ایرانی  از خاطرات سفر های و دیدار مردم ایران می گویند.از دغدغه ها و درد ها ، شادی ها و شیرینی های زندگی مردم ، از آیین های شگفت آور و باورهای دیرین سال.این کتاب با سه فصل خاطرات مردم شناسان ایران ، یادها و خاطره ها ، برای تقدیر از مردشناسان پیش کسوتی که از دیرباز به اعتلای فرهنگ این مرز و بوم همت گماشتند و اکنون به دیار باقی شتافته اند.و مقالات تئوریک و نظری مربوط به خاطره با عنوان " مردم شناسی خاطره " تدوین گشته است.با خواندن این کتاب ، مردم ایران را به قلم مردم شناسان ایرانی از زاویه و چشم انداز دیگرخواهیم شناخت.

معرفی کتاب های منتشر شده پژوهشکده

تركمن‌هاي يموت

مطالعه سازمان اجتماعي يك جمعيت ترك زبان در آسياي مركزي

نويسنده: ويليام آيرونز

مترجم: دكتر محمد امين كنعاني

چاپ: پژوهشكده مردم‌شناسي و نشر افكار

سال انتشار: 1385

شمارگان: 2200 جلد

بقیه در ادامه مطلب

               "کتاب های منتشر شده پژوهشکده مردم شناسی"

ترانه‌هاي مردم و نغمه‌‌هاي شادي (موسيقي تالشي)

تأليف: احمد عيسي‌زاده و نريمان محمد اف

ترجمه: علي عبدلي

ناشر: پژوهشكده مردم‌شناسي سازمان ميراث فرهنگي، صنايع دستي و گردشگري

شمارگان: 1000 نسخه

چاپ اول: 1385

      بقیه در ادامه مطلب

                   معرفی گزارش پژوهشی               

                              مردم نگاري روستاهاي حواشي سد كارون

در سالهاي اخير با افزايش طرح هاي توسعه اي كشور و ساخت سدهاي متعدد به عنوان زير بناي توسعه ، پديدة نگران كننده اي براي دوستداران ميراث فرهنگي و محققان و پژوهشگران فرهنگي كشور روي داد و آن خطر به زير آب رفتن مناطق پشت سدها پس از آبگيري آنها بود . از جمله اين نگراني ها مربوط به سد كارون 4 بود . همزمان با مطالعات باستان شناسي و عمليات نجات بخشي ، موضوع مردم نگاري روستاهاي پشت اين سد نيز مطرح شد كه با هدف ثبت شيوة زندگي مردم اين روستاها قبل از مهاجرت و غرق آنها صورت گرفت .

   بقیه در ادامه مطلب

نمايشگاه پوشاك اقوام ايراني در سوريه برگزار شد

     نمايشگاه پوشاك اقوام ايراني به مدت 5 روز در تاريخ 17 تا 23 بهمن‌ماه از ساعت 17 الي 22 با همكاري معاونت فرهنگي و ارتباطات سازمان ميراث فرهنگي و پژوهشكده مردم‌شناسي سازمان ميراث فرهنگي به مناسبت هفته فرهنگي و گردشگري ايران در سوريه در محل هتل مريديان برگزار شد.بقیه در ادامه مطلب

                          نقد کتاب دانشنامه اساطیر برگزار شد.

در پی انتشار كتاب دانشنامه اساطير جهان به كوشش پژوهشكده مردم‌‌شناسي و نشر اسطوره  نشست نقد و بررسي دانشنامه اساطير جهان عصر سه‌شنبه ۱۶ بهمن‌ماه با همكاري پژوهشكده مردم‌شناسي سازمان ميراث فرهنگي، صنايع دستي و گردشگري در شهر كتاب مركزي برگزار شد.

بقیه در ادامه مطلب

معرفی کتاب های پژوهشکده مردم شناسی

دانشنامه اساطير جهان : زير نظر ركس وارنر

ترجمه : دكتر ابوالقاسم اسماعيل پور عضو هيات علمي دانشگاه شهيد بهشتي

انتشارات : پژوهشكده مردم شناسي و نشر اسطوره

اسطوره به مثابه صورتي از فهم بشري ، نخستين چشم اندازهاي توصيف جهان را متجلي مي سازد .

كوشش براي پاسخ به سؤالات مربوط به جهان و هستي ، پايه هاي پيدايي اسطوره را به صورت روايتي در تحليل و توجيه عاميانه زندگي و فهم چگونگي جهان فراچيد .

اسطوره در هنر قومي با انسان ، جهان و كيهان سخن مي گويد و نخستين گفت و گوي انسان را با هستي متبلور رقم مي زند ، به گونه اي كه مي توان گفت اسطوره قدم به قدم ذهن كودكانه انسان را براي درك وجود خويش و جهان پيش برده است و اصولا" روايت ، ساختاري شناختي را عرضه مي دارد .

از اين روست كه اسطوره ها بخش مهمي از ميراث فكري و معنوي جهان و دانش فرهنگي انسان را در بر دارند و رشد ذهني آدمي را در طي زمان به تصوير مي كشند .

  در كتاب دانشنامه اساطير جهان آثار اسطوره شناسي با رويكرد تطبيقي اين آثار ، امكان پذيرش و فهم تنوع فرهنگي موجود در جهان و ميراث غني آن را فراهم مي كند . كه اين درك به مثابه صورتي مهم از فهم بشري بر پاية درك همساني و تفاوت هاي فرهنگي بر دانش انسان مي افزايد .

بقیه در ادامه مطلب

"معرفی کتاب های منتشر شده پژوهشکده مردم شناسی"

کتاب های منتشر شده پژوهشکده مردم شناسی

جستاري در فرهنگ ايران

نوشته : دكتر مهرداد بهار

چاپ دوم پائيز ۱۳۸۶ناشر : پژوهشكده مردم شناسي و نشر اسطوره

    پژوهش هاي اسطوره شناسي در ايران با نام شخصيتي گره مي خورد كه سر تا سر عمر خود را به مطالعه در زمينه فرهنگ ،‌اساطير و آيين هاي ايراني اختصاص داد .

زنده ياد دكتر مهرداد بهار كه فرزند ملك الشعراي بهار بود ،‌نه تنها در حوزة پژوهش هاي علمي به اساطير ايراني پرداخته بود ، بلكه از سر آمدان عصر خود به شمار مي رفت كه اخلاق ، افتادگي و فروتني ،‌اورا خالق مؤثر مكتبي از پژوهش هاي اسطوره شناسي در ايران كرد .

   مهرداد بهار خود اين گونه كتاب را معرفي مي كند : گزيده اي از مقالات و گفت و شنودهايي درباره فرهنگ ، تاريخ و زبان در اعصار باستاني است كه در طي سي سال فراهم آمده و منتشر شده است . علل سقوط اشكانيان ، تعارض تجارت و برزيگري در ايران عصر اشكاني ، بررسي آيين زورخانه ها و ارتباط آن با عياري و آنچه درباره تحول اساطير به حماسه در ايران مطرح است ......

   اين كتاب همان گونه كه ذكر آن رفت مجموعه اي از مقالات و گفت و گوها درباره فرهنگ ايران در اعصار گذشته است كه عناوين برخي از اين مقالات عبارتند از :

درباره اساطير ايران ، كنگ دژ و سياوش ، گرد ، چند درباره شاهنامه ، شاهنامه از اسطوره تا حماسه ، اسطوره : بيان فلسفي با استدلال تمثيلي و .....

بقیه در ادامه مطلب

                       همایش جرایم خشونت بار ـ نقش نهادها و سازمان ها

زمان برگزاری ۱۱/۱۰/۸۶

مکان : تالار شهید مطهری دانشگاه تربیت مدرس

این همایش شامل چهار گروه اصلی بوده که عبارتند از

۱ـ نقش رسانه های گروهی و جرایم خشونت بار

به مدیریت دکتر علی اکبر فرهنگی و دکتر محمد سلطانی فر

۲- نقش فرهنگ و جرایم خشونت بار (جرم و فرهنگ )

به مدیریت دکتر ناصر فکوهی و آقای مرتضی رضوانفر

۳- سیاست های جنایی و جرایم خشونت بار

به مدیریت دکتر محمد فرجیها

۴- جرم یابی و جرایم خشونت بار

به مدیریت جناب سردار خوشزاد و جناب سرهنگ عبدالحسین خلعتبری

این همایش با همکاری نهاده و سازمان هایی همچون پژوهشکده مردم شناسی ، پلیس آگاهی ، دانشگاه تربیت مدرس ، دانشگاه تهران ، سازمان پزشکی قانونی کشور و .... برگزار شده است.

كارنيا جهاني، استاد دانشگاه اوپسلا:

"زبان‌شناسان نگران از بين رفتن زبان‌ها هستند"

     در تاريخ 21/9/86  پژوهشكده مردم‌شناسي ميزبان خانم دكتر كارنيا جهاني، استاد دانشگاه اوپسلاي سوئد و متخصص زبان و فرهنگ بلوچي بود. خانم دكتر جهاني در اين نشست علمي در باب تخريب‌گرايي در زبان بلوچي، صحبت كرد.بقیه در ادامه مطلب

گزارشی از

 "کارگاه علمی " نظریه های نوین انسان شناسی : اقوام ملی ، همزیستی یا تقابل "

دكتر طه هاشمي ، معاون سازمان ميراث فرهنگي و گردشگري :

«عدم مرزهاي فكري ـ معنوي ، اقوام ايران را كميتي يكپارچه ساخته است»

     كارگاه علمي نظريه‌‌هاي نوين انسان‌شناسي درباره اقوام ملي، در روزهاي شنبه، يكشنبه، ۱۷ و ۱۸ آذرماه در پژوهشكده مردم‌شناسي برگزار شد دكتر طه هاشمي، معاون سازمان و رييس پژوهشگاه سازمان ميراث فرهنگي و گردشگري، با اشاره به اهميت انسان و هويت او در علوم مختلف گفت: موضوعات جديد و اقدامات مناسب پژوهشي در حوزه مردم نگاري، طي هفتاد سال گذشته در ايران سبب شده كه در حوزه شناخت انسان اطلاعات و داده هاي فراواني در پژوهشكده مرد‌م‌شناسي و ساير سازمان‌هاي فرهنگي موجود باشد، از اين رو پژوهشگران با اهتمام ويژه در تحليل اين داده‌ها قادرند هويت و ميراث معنوي اقوام گوناگون و پيوند ميان آنان را بررسي كنند.

    وي با تأكيد بر حضور اقوام و پاره فرهنگي‌هاي كه كيان فرهنگي و ملي ما را شكل مي‌دهند افزود: مسئولين و پژوهشگران حوزه فرهنگ وظيفه حفاظت و حراست از ميراث فرهنگي كشور را بر عهده دارند و با توجه به اهميت ميراث ما در دوران پيش از تاريخ، تاريخي و اسلامي، انسان به عنوان خالق همه زيبائي‌هاي موجود در فرهنگ ايراني بايد مورد توجه قرار گيرد.

  هاشمي گفت؛ هركس وارد ايران شود در مقابل عظمت فرهنگي كشور ما سر تعظيم فرود مي‌آورد و      جلوه‌هاي معنوي فرهنگ ايراني را مورد ستايش قرار مي‌دهد.

    رييس پژوهشگاه سازمان ميراث فرهنگي، در ادامه با اشاره به اهميت و سرعت رشد علوم و موضوعات مرتبط با انسان در اين علوم افزود: وسعت شاخه‌هاي علوم سبب شده هر رشته تنها ابعادي از وجود انسان را مورد بررسي قرار دهد، بنابراين بهره‌گيري از نتايج حركت‌هاي علمي در اين خصوص به پيشرفت و توسعه علوم در شناخت انسان كمك مي‌كند و راه بر موضوعات و پژوهش‌هاي تازه مي‌گشايد.

   هاشمي، خاطر نشان كرد: حدود هفتاد‌سال از قدمت موضوع مردم‌شناسي در ايران مي‌گذرد و در اين زمينه داده‌هاي بسياري توسط پژوهشگران جمع‌آوري شده است، بنابراين هم اكنون كار اصلي پژوهش، تحليل   داده‌هاي مردم‌نگاري و كمك گرفتن از سازمان‌ها و افرادي است كه به غناي ميراث‌فرهنگي كشور بيفزايند.

   وي همچنين با اشاره به تصويب كنوانسيون ميراث معنوي توسط يونسكو در سال۲۰۰۳، گفت: اين كنوانسيون با توجه به جريان و روند حركتي دنيا به سمت فراموشي برخي پاره‌هاي فرهنگي، ضرورت حفظ هويت و مرزهاي فرهنگي را در عين درك متقابل از فرهنگ‌هاي مختلف مورد توجه قرارداده و در حفظ و حراست و معرفي آنها تلاش مي‌كند.

    دكتر طه هاشمي تصريح كرد: بايد براي شناسايي و معرفي آثار ايراني و معنوي و شخصيت ها و مفاخر تاريخي‌مان تلاش كنيم و در اين خصوص تلاش پژوهشگران مردم‌شناس، ‌در زمينه حفظ ميراث معنوي و مادي مؤثر بوده است.

  وي با اشاره به اعتاي مردم‌شناسي در كشور توسط پژوهشكده مردم‌شناسي و ساير سازمان‌هاي فرهنگي بيان كرد :

توجه به اقوام و پاره فرهنگ‌هايي كه كيان فرهنگي ـ ملي را تشكيل داده‌اند امري ضروري و اجتناب‌ناپذير در كسب هويت و پهنه فرهنگي گذشته ايران است و بايد در اين پژوهش‌ها به شباهت‌هاي موجود با ساير اقوام توجه كرد.

   رييس پژوهشگاه ميراث فرهنگي و گردشگري در ادامه شعر، موسيقي، مفاهيم ذوقي و مادي را در       مردم‌شناسي نشانه به‌ هم پيوستگي اقوام ايراني دانست و افزود: عدم مرزهاي معنوي و فكري در ايران سبب شده تا تمدن و فرهنگ ما در طول تاريخ درخشان باشد و ايرانيان با داشتن حدود، فرهنگ زبان و اصالت‌شان را حفظ، به شكل‌هاي گوناگون، از كليت يكپارچه‌اي برخوردار شوند.

   وي در پايان اظهار اميدواري كرد برگزاري چنين همايش‌ها و برنامه‌هايي مقدمه‌اي براي همكاري بيشتر پژوهشكده مردم‌شناسي با پژوهشگران خارجي باشد.

   شايان ذكر است در اين همايش دو روزه، پژوهشگران و دانشجويان حوزه‌هاي انسان‌شناسي و ميهمانان خارجي حضور خواهند داشت.  

مرتضی رضوان‌فر رييس پژوهشكده مردم‌شناسي :

«مردم شناسی امروز، نيازمند تحليل ، فرا تحليل  و نظریه پردازی است»

وجود اسناد و مدارك متعدد مردم‌نگاري، انسان‌شناسي را نيازمند نگاهي تازه در حوزه تحليل و فرا تحليل نموده است.

مرتضي رضوانفر، رييس پژوهشكده مردم‌شناسي، در كارگاه علمي نظريه‌هاي نوين انسان‌شناسي درباره اقوام ملي، با بيان اين مطلب گفت: سمت‌وسو و جهت‌گيري مردم‌شناسي تغيير كرده و وجود داده‌ها و اطلاعات متعدد در حوزه مردم‌نگاري سبب شده كلمه "مردم‌شناسي" با "قوم‌نگاري" برابر انگاشته شود.

وي با اشاره به اينكه شايد عده‌اي، مردم‌شناس را داراي خاستگاهي استعماري بدانند افزود: پژوهش‌هاي فراوان ما درباره خودمان سبب بي‌نيازي غربي‌‌ها از شناخت ما شده و اين اسناد و مدارك درباره اقوام مختلف ايراني توسط پژوهشگراني همچون صادق‌كيا، انجوي شيرازي و ... به ثبت رسيده است.

رضوانفر با اشاره به وجود دو هزار كار پژوهشي در حوزه اقوام ايراني، گفت: موسسه مطالعات ملي، مركز تحقيقات راهبردي، وزارت كشور، واحد فرهنگي سازمان صدا و سيما، دفتر مطالعات فرهنگي، محلات، موسسات و پژوهشگران در زمينه اقوام و شناخت آنان فعاليت كرده‌اند و هم‌اكنون نيازمند تحليل و فراتحليل اين اطلاعات و داده‌هاي مردم‌شناختي هستيم.

وي اولين بند اساسنامه بنگاه مردم‌شناسي(نام سابق پژوهشكده مردم‌شناسي) را جمع‌آوري فولكلور، موضوعات و عناصر مربوط به فرهنگ عامه عنوان كرد و آن را "تحقيق ولايتي" در ميان اقوام مختلف دانست.

رضوانفر، جمع‌آوري اسطوره، افسانه و قصه‌ها توسط معلمين از عامه مردم‌ را يكي از اقدامات در حال انجام پژوهشكده معرفي كرد و اظهار اميدواري نمود اين برنامه‌ها به شناخت و معرفي و تحليل اقوام مختلف بينجامد. 

بقیه در ادامه مطلب

کارگاه علمی " نظریه های نوین انسان شناسی : اقوام ملی ، همزیستی یا تقابل"

کارگاه علمی نظریه های نوین انسان شناسی درباره اقوام ملی به مدت ۲ روز در تاریخ ۱۷ و ۱۸ آذر ماه از ساعت ۹ الی ۱۷ با همکاری گروه انسان شناسی دفتر پژوهش های فرهنگی و پژوهشکده مردم شناسی سازمان میراث فرهنگی و گردشگری و صنایع دستی در تهران در محل تالار سخنرانی  پژوهشکده حفاظت و مرمت  واقع در خیابان امام خمینی ، نبش سی تیر برگزار می گردد.بقیه در ادامه مطلب

رونمایی از کتاب های جرم و فرهنگ و مردم شناسی پزشکی حقوقی

 انجام می شود.

برگزاری مراسم رونمایی این دو کتاب روز شنبه ۱۰ آذر و با همکاری دفتر تحقیقات کاربردی پلیس آگاهی صورت خواهد گرفت.علاقه مندان برای حضور در این مراسم می توانند از ساعت ۱۰ صبح روز شنبه ۱۰ آذر در تالار اجتماعات پژوهشکده حفاظت و مرمت به نشانی خیابان امام خمینی نبش سی تیر حضور یابند.

               نشست پژوهشی " جامعه منظوم و جامعه منثور " برگزار شد.   

در این نشست که در آن جمعی از صاحب نظران و کارشناسان و پژوهشگران شرکت داشتند دکتر پرستش به سخنرانی با موضوع جامعه منظوم و جامعه منثور  و تحلیل مباحثی درباره انسان شناسی ادبی شعر و رمان پرداخت و گفت :بقیه در ادامه مطلب

                             فصل‌نامه "مردم "به زودی منتشر می شود.

    نخستين شماره فصلنامه  "مردم " از سوي پژوهشكده مردم‌شناسي به زودي منتشر مي‌شود.

  اين شماره ويژه نقد و بررسي كتاب‌هاي انسان‌شناسي منتشر شده در ايران است.

اين كار از اين جهت اهميت دارد كه ارزيابي متون انسان‌شناسي، يكي از مهم‌ترين فعاليت‌هايي است كه براي توسعه اين دانش بايد به‌طور دائم در دستور كار كنشگران اين رشته قرار بگيرد.

   مقاله‌هاي اين مجموعه به قلم اعضاي هيئت علمي دانشگاه‌ها و متخصصان انسان‌شناسي كشور نگاشته  شده‌اند. عناوين برخي مقالات از اين قرارند:

• خلاصه و نقدي بركتاب روش تحقيق در انسان‌شناسي.
• نظريه علمي فرهنگ و چند مقاله ديگر.
• نقد كتاب فمنيسم و مردم‌شناسي.
• معرفي كتاب انسان‌شناسي تربيتي.
• زندگي‌نامه و معرفي آثار اسكارلوييس
• مروري انتقادي بر كتاب‌هاي مباني انسان‌شناسي در ايران.  

ِشماره دوم خبرنامه مردم شناسی

شماره دوم خبرنامه مردم شناسی منتشر شد.  

دومین شماره از خبرنامه مردم شناسی در قطع خشتي و به صورت سياه و سفيد و در۲۳ صفحه منتشر منتشر شد. بقیه در ادامه مطلب

نکو داشت استاد محسن ثلاثی برگزار شد

     مراسم نکوداشت استاد محسن ثلاثی از سوی پژوهشكده مردم‌شناسي سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری و با همکاری انجمن های  انسان شناسی و جامعه شناسی با حضور جمع کثیری از دانشجویان  و اندیشمندان حوزه علوم اجتماعی همچون استاد روح الامینی، دکترثریا، دکتر کمالی و دکترباجلان فرخی،  دکتر معیدفر رئیس انجمن جامعه شناسی و ....  برگزار  شد.بقیه در ادامه مطلب

   پژوهشكده مردم‌شناسي برگزار می کند :

"نقش ترجمه در گسترش مردم شناسی ایران"

به مناسبت نکوداشت استاد محسن ثلاثی

پژوهشكده مردم‌شناسي در نظر دارد با همکاری انجمن انسان شناسی و انجمن جامعه شناسی نشستی با عنوان نقش ترجمه در گسترش مردم شناسی ایران به مناسبت نکوداشت استاد محسن ثلاثی " برگزار نماید.

زمان : چهارشنبه     ۹/۸/۸۶    ساعت   ۱۲-۱۰

مکان : خیابان امام خمینی نبش سی تیر تالار سخنرانی پژوهشكده حفاظت و مرمت

 سخنرانان : دکتر رفیع فر - دکتر اباذری

بقیه در ادامه مطلب

از شاعر، خواننده و نوازنده شهیر بلوچ تجلیل شد .

     پژوهشکده مردم شناسی سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری از ۵ دهه فعالیت های هنری حاج ملاكمال خان شاعر، خواننده و  نوازنده شهير ساز تمبورک بلوچستان تجلیل کرد.بقیه در ادامه مطلب